काठमाडौँ । आम नेपालीको समस्या हो, ग्याष्ट्रिक। खासगरी खानपानको सही तरिका अपनाउन नसक्दा वा खाने तालिका नियमित हुन नसक्दा ग्याष्ट्रिकको समस्या हुन्छ।
ग्याष्ट्रिक मात्र होइन, धेरैजसो कुनै न कुनै किसिमको पेटको समस्याले ग्रसित हुन्छन्। आखिर के कारणले पेटको समस्या हुन्छ ? यसबाट कसरी बच्ने ?
सही ढंगले चपाउने
खाना खाने क्रममा हामीले सबैभन्दा बढी बेवास्ता गर्ने कुरा हो, खाना चपाउने। पोषिलो, ताजा खाना खाएर मात्र स्वास्थ भइदैन। स्वस्थ हुनका लागि सही तरिकाले खान पनि जरुरी छ। यसको पहिलो सर्त हो, सही ढंगले चपाउनु।
मुखमा खानेकुरालाई खेलाएर, राम्ररी चपाएपछि मात्र निल्नुपर्छ। अर्थात ठोस खानेकुरालाई चपाएर नरम, रसिलो बनाएर मात्र निल्नुपर्छ। यसरी निल्दा पाचन प्रक्रियामा सहज हुन्छ। भनिन्छ नि, हाम्रो ३२ वटा दाँत हुन्छ र कुनैपनि खानेकुरा मुखमा ३२ पटक नै चपाउनुपर्छ। यसको अर्थ खानेकुरालाई मिहिन ढंगले चपाउनुपर्छ।
तर, अहिले हामीलाई हतार छ। खानेकुरा राम्ररी चपाएर खाने गर्दैनौं। हतार हतार निल्ने गर्छौं। पोषणविद्हरुका अनुसार कुनैपनि खानेकुरा खाँदा त्यसमा पूर्णत ध्यान दिनु जरुरी छ। खाना खाइरहेको बेला अन्यत्र ध्यान दिनु हुँदैन। खानालाई विस्तारै, आरमपूर्वक, स्वाद लिएर खानुपर्छ। यसरी खानेकुरा सेवन गर्दा पेट वा पाचन सम्बन्धी समस्या हुँदैन।
भोक भन्दा धेरै नखाऔं
हाम्रो प्रवृृत्ति के हुन्छ भने मीठो मसिनो खानेकुरा छ भने आवश्यक्ताभन्दा बढी खाने। धेरैजसो अवस्थामा हामी भोक लागेको भन्दा बढी खान्छौं। एकै पटक धेरै खानेकुरा खाँदा पाचन प्रक्रियामा असर गर्छ।
खानेकुरा राम्ररी पच्दैन। पेटको समस्या हुन्छ। त्यसैगरी आयुर्वेदका अनुसार दुई भोजनको बीचमा कम्तीमा पाँच घण्टाको अन्तरमा मात्र खानेकुरा खानुपर्छ। अर्थात पहिलो पटक खाएको खानेकुरा राम्ररी पचिसकेपछि मात्र अर्को खाना खानुपर्छ।
कृतिम गुलियोबाट बच्नुपर्छ
अहिले हामीलाई थरीथरीका परिकार खाने बानी परेको छ। बजारमा पनि यस्ता मिठाई प्रशस्त पाइन्छन्। जबकी यस किसिमको कृतिम मिठाईले पनि पाचनमा असर गर्छ।
ग्यास कम गरौं
केरा वा अन्य कार्बनेटेड ड्रिंकले शरीरमा ग्यास भर्छ। कार्बनेटेड ड्रिंकको साटोमा ताजा फलफूलको रस, सर्वत, दही, मोही आदि एकदमै उपयोगी हुन्छ।
![top Inside [Health Ministry]](https://nayapusta.com/wp-content/uploads/2025/05/Nepallife.gif)
